Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368
đợc thể hiện chủ yếu ở: công nghệ kỹ thuật sản xuất, chế độ sở hữu, và kiểu,
cơ chế tổ chức quản lý.
Biểu hiện chung nhất và căn cứ trừu tợng nhất của các hình thái kinh tế -
xã hội thuộc về tính xã hội của thực tiễn sản xuất và đời sống con ngời. Chúng
chính là điều kiện tiền đề nói chung của sản xuất và đời sống con ngời. Tuy
nhiên, chúng tơng đối độc lập và không phải là một, chúng vừa là điều kiện -
tiền đề, vừa là nguyên nhân - kết quả của nhau. Nếu suy đến cùng thì tính xã hội
của sản xuất phải là cái có trớc, nó quy đinh tính xã hội của đời sống con ngời.
Mọi xã hội nào đều phải là sự kết hợp hữu cơ của chúng dới những hình
thức nhất định. Song chỉ đến một trình độ phát triển nhất định nào đó của sản
xuất thì chúng mới đợc tách ra, trở thành những hình thức độc lập, có tính phổ
biến - toàn diện, do đó nó mới có thể xứng đáng là một kiểu tổ chức kinh tế - xã
hội hoàn chỉnh. Trong toàn bộ lịch sử phát triển của mình, kiểu tổ chức kinh tế
xã hội của loài ngời đã, đang trải qua ba cấp độ phát triển: kinh tế tự nhiên,
kinh tế hàng hóa và ngày nay là kinh tế thị trờng. ở hình thái thứ ba, mô hình
mục tiêu đã dần quay trở về khuynh hớng sử dụng lao động xã hội trực tiếp sau
khi đã chọn lọc và đào thải những hình thức vật hóa và tha hóa mối quan hệ xã
hội của kinh tế hàng hoá t hữu, trên cơ sở lực lợng sản xuất phát triển cao và nền
sản xuất xã hội hóa cao. Nó chỉ có thể trở thành hiện thực ở chủ nghĩa cộng sản
trong tơng lai. Nếu vậy, quan điểm phát triển kinh tế thị trờng hiện nay phải đợc
quán triệt theo khuynh hớng đó.
Kinh tế thị trờng là hoạt động kinh tế hiện thực của sản xuất và trao đổi
hàng hóa mà ngời sản xuất xã hội thực tế làm theo. Nó trực tiếp hoặc gián tiếp
đặt mọi hoạt động kinh tế vào trong mối quan hệ hàng hóa, tiền tệ, thị trờng.
Hoạt động của kinh tế thị trờng và mối quan hệ kinh tế đợc chế độ hóa, pháp
luật hóa, hình thành một chế độ kinh tế hoàn bị. Cho nên kinh tế thị trờng về bề
ngoài càng là một loại cơ chế vận hành kinh tế, thể chế kinh tế. Nó coi hiệu quả
kinh tế xã hội là mục tiêu, coi lợi ích kinh tế là cơ chế khích lệ, coi cơ chế thị
5
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368
trờng là phơng thức phân bổ nguồn lực chủ yếu, coi cạnh tranh bình đẳng tự do
là môi trờng vận hành thị trờng thống nhất.
Do kinh tế thị trờng với t cách là hình thái kinh tế, hoạt động kinh tế, quan
hệ kinh tế, chế độ kinh tế và thể chế kinh tế, đợc hình thành đầu tiên dới chế độ
t bản chủ nghĩa; do kinh tế hiện đại phát triển cho đến nay gắn chặt với chế độ t
bản chủ nghĩa; do những ngời sáng lập chủ nghĩa Mác đã từng nghĩ rằng chủ
nghĩa xã hội, chủ nghĩa cộng sản sẽ xoá bỏ hàng hóa, tiền tệ, thị trờng; do từ lâu
nay coi nhẹ phạm trù lu thông cùng với tính độc lập tơng đối của nó đối với chế
độ sở hữu, cho nên nhiều ngời coi kinh tế thị trờng là chế độ xã hội đồng nhất
với chủ nghĩa t bản. Các nhà sáng lập chủ nghĩa Mác cho rằng:
Thứ nhất, hình thái kinh tế - xã hội t bản chủ nghĩa đợc cấu thành do ba
yếu tố lớn là lực lợng sản xuất hiện đại, kinh tế thị trờng phát triển và chế độ t
hữu t bản chủ nghĩa, ba yếu tố này khác nhau về tính phổ biến, tính đặc thù, tính
cá biệt trên góc độ quyết định tính chất xã hội t bản chủ nghĩa.
Thứ hai, kinh tế thị trờng với chủ nghĩa t bản trong thống nhất có bao
hàm khác biệt, trong khác biệt có bao hàm thống nhất. Trong lịch sử và đời
sống hiện thực, kinh tế thị trờng luôn kết hợp với kiểu quan hệ sở hữu nhất
định, do đó nó có tính đặc thù của chế độ xã hội đặc thù. Sự thống nhất này
không loại trừ những khác biệt căn bản của kinh tế thị trờng ở những chế độ
sở hữu khác nhau.
Thứ ba, giữa kinh tế thị trờng với chế độ t bản chủ nghĩa là quan hệ tiền
đề và kết quả, bản chất và hình thức, thủ đoạn và mục đích. Kinh tế thị trờng và
chủ nghĩa t bản có thể nói là đồng thời hình thành về mặt lịch sử, song về mặt
logíc phải phân biệt, không đợc đồng nhất. Chỉ dựa trên chế độ sở hữu t bản chủ
nghĩa thì kinh tế hàng hóa mới đợc phát triển đầy đủ. Đối với chủ nghĩa t bản,
hàng hóa, tiền tệ, lu thông chỉ tồn tại với t cách là yếu tố trừu tợng cho sự tồn tại
của t bản, chính mối quan hệ giữa t bản với lao động làm thuê mới tạo cho nó
những đặc trng thuộc về bản chất kinh tế - xã hội đặc thù. Nó hiện thân của
chính mối quan hệ, chế độ sở hữu t bản chủ nghĩa.
6
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368
Thứ t, Mác đã từng phê phán các quan điểm sai lầm về quan hệ giữa kinh tế thị
trờng với chủ nghĩa t bản.
Ngoài ra, t tởng của Mác về mối quan hệ giữa kinh tế thị trờng và phát
triển xã hội, những đánh giá về lịch sử và vai trò của kinh tế thị trờng t bản chủ
nghĩa, về vận mệnh lịch sử của kinh tế thị trờng và thì cần phải đ ợc tiếp tục đi
sâu tìm tòi nghiên cứu thêm.
1.3. Thể chế kinh tế thị trờng
Hệ thống thị trờng là chủ thể thống nhất hữu cơ của các loại thị trờng liên
hệ với nhau, tác dụng lẫn nhau, nó là kết quả của sự phát triển sản xuất lớn xã
hội hóa và kinh tế hàng hóa. Kinh tế hàng hóa không ngừng thúc đẩy sự phát
triển của sức sản xuất xã hội và nâng cao trình độ sản xuất xã hội hóa, cùng với
việc sản xuất hàng hóa trở thành hình thức phổ biến của sản xuất xã hội, thị tr-
ờng cũng đợc phát triển toàn diện, từ đó hình thành hệ thống thị trờng hoàn
chỉnh. Hệ thống thị trờng xã hội chủ nghĩa là các bộ phận cơ bản của kinh tế thị
trờng xã hội chủ nghĩa, nó là một thể tập hợp phức tạp, do nhiều loại hình thị tr-
ờng khác nhau hợp thành. Nhìn từ phạm vi không gian, có thị trờng khu vực, thị
trờng trong nớc, thị trờng quốc tế ; nhìn từ kết cấu thời gian, có thị trờng hàng
hóa hẹn ngày giao, thị trờng hàng hóa hiện có ; nhìn từ trình tự lu thông, có thị
trờng bán buôn, thị trờng bán lẻ
Căn cứ thuộc tính hàng hóa đa vào thị trờng, nội dung chủ yếu của hệ
thống thị trờng bao gồm:
Thứ nhất, thị trờng hàng hóa bao gồm thị trờng hàng tiêu dùng và
thị trờng t liệu sản xuất
Thị trờng hàng tiêu dùng là thị trờng mua bán có thể cung cấp sản
phẩm cuối cùng và phục vụ cho tiêu dùng cá nhân; thị trờng t liệu sản xuất
là thị trờng mua bán có thể cung cấp sản phẩm vật chất cho tiêu thụ sản
xuất. Thị trờng hàng hóa là cơ sở và chỗ dựa của hệ thống thị trờng, là khởi
7
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368
điểm của các loại thị trờng khác, trình độ phát triển của nó quyết định sự
hình thành và phát triển của các thị trờng khác.
Thứ hai, thị trờng yếu tố sản xuất
Chủ yếu bao gồm: thị trờng lu thông tiền tệ, thị trờng sức lao động,
thị trờng kỹ thuật, thị trờng bất động sản, thị trờng tin tức Thị trờng lu
thông tiền tệ còn gọi là thị trờng tiền vốn, nó là tên gọi chung của các địa
điểm lu thông vốn, cơ chế lu thông vốn và các hoạt động lu thông vốn; thị
trờng sức lao động là thị trờng mua bán sức lao động theo cơ chế thị trờng
của hai bên cung và cầu yếu tố sản xuất sức lao động; thị tr ờng kỹ thuật là
thị trờng tiến hành mua bán hàng hóa kỹ thuật nh các thành quả khoa học kỹ
thuật, các sản phẩm khoa học kỹ thuật ; thị trờng bất động sản bao gồm thị
trờng đất đai và thị trờng nhà cửa, chuyển nhợng quyền sở hữu đất; thị trờng
tin tức là thị trờng tiến hành mua bán hàng hóa tin tức.
Hệ thống thị trờng xã hội chủ nghĩa là một chỉnh thể hữu cơ, các loại
thị trờng liên hệ với nhau, nơng dựa vào nhau và chế ớc lẫn nhau, một loại thị tr-
ờng nào đó trởng thành không đầy đủ hoặc vận hành không thông suốt, điều đó
có thể liên quan tới các thị trờng khác, thậm chí ảnh hởng đến sự phát huy công
năng của cả hệ thống thị trờng. Ví dụ, nếu thị trờng t liệu sản xuất trởng thành
muộn, thì thị trờng hàng tiêu dùng sẽ có thể vì sự cung cấp t liệu sản xuất không
đủ mà khó có thể đợc phong phú, thị trờng tiền vốn cũng có thể vì nhu cầu t liệu
sản xuất không đủ mà khó có thể sôi động. Tơng tự, nếu không có thị trờng
hàng tiêu dùng cung cấp phong phú hàng tiêu dùng, không có thị trờng sức lao
động cung cấp đầy đủ những ngời lao động thành thạo, không có thị trờng tiền
vốn cung cấp tiền vốn đầy đủ, sự phát triển của thị trờng t liệu sản xuất cũng sẽ
bị hạn chế.
Mức độ trởng thành của thị trờng là một tiêu chí quan trọng để đánh giá
trình độ phát triển của kinh tế thị trờng, đồng thời cũng là điều kiện quan trọng
8
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368
của sự phát triển kinh tế thị trờng. Trớc hết, hệ thống thị trờng hoàn thiện là yêu
cầu bản chất của việc kiến lập thể chế kinh tế thị trờng xã hội chủ nghĩa. Kiến
lập thể chế kinh tế thị trờng xã hội chủ nghĩa là mục tiêu của công cuộc cải cách
thể chế kinh tế của nớc ta, mà thực chất của thể chế kinh tế thị trờng xã hội chủ
nghĩa là phải làm cho thị trờng dới sự điều hành vĩ mô của nhà nớc phát huy đợc
tác dụng có tính cơ sở của việc phân phối bố trí tài nguyên. Hệ thống thị trờng
hoàn thiện là cơ sở vận hành và vật dẫn vận hành trong việc phát huy tác dụng
có tính cơ sở của việc phân phối bố trí tài nguyên của thị trờng. Mức độ trởng
thành của hệ thống thị trờng phản ánh mức độ tác dụng phân phối bố trí tài
nguyên của thị trờng, cũng tiêu chí cho mức độ thành thục của thể chế kinh tế
thị trờng. Đồng thời, bồi dỡng và phát động hệ thống hệ thống thị trờng lại là trụ
cột quan trọng của việc xây lắp nên cái khung cơ bản của thể chế kinh tế thị tr-
ờng. Chế độ doanh nghiệp hiện đại và hệ thống điều hành vĩ mô hoàn thiện là
nội dung quan trọng của cái khung cơ bản của thể chế kinh tế thị trờng xã hội
chủ nghĩa. Còn muốn kiến lập chế độ doanh nghiệp hiện đại, làm cho doanh
nghiệp trở thành ngời sản xuất kinh doanh hàng hóa đợc tự chủ kinh doanh, tự
do lời lỗ, tự hối thúc mình hớngtới kỳ vọng, tự phát triển, thật sự trở thành chủ
thể trong hoạt động thị trờng, thì phải có hệ thống thị trờng phát triển làm tiền
đề. Hệ thống điều hành vĩ mô mới chủ yếu là vận dụng các chính sách kinh tế và
đòn bẩy kinh tế nh: tín dụng, lãi suất, tỷ giá, tài chính, thuế, tiền lơng, giá cả ,
thông qua việc điều tiết khống chế thị trờng để hớng dẫn doanh nghiệp, đối với
doanh nghiệp thực hiện việc quản lý gián tiếp, đó cũng không tách khỏi hệ
thống thị trờng hoàn thiện.
Thứ ba, hệ thống thị trờng hoàn thiện là điều kiện bên ngoài không thể
thiếu đợc của việc chuyển đổi thể chế kinh tế .
Chuyển đổi cơ chế kinh doanh của doanh nghiệp quốc doanh, tăng cờng
sức sống của doanh nghiệp, là khâu trung tâm của việc kiến lập thể chế kinh tế
thị trờng xã hội chủ nghĩa. Mà mấu chốt của việc chuyển đổi cơ chế kinh doanh
của doanh nghiệp là thực hiện đầy đủ quyền tự chủ kinh doanh của doanh
9
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368
nghiệp, làm cho doanh nghiệp trở thành thực thể kinh tế độc lập đợc tự chủ kinh
doanh, tự do lời lỗ. Muốn thế phải có hệ thống thị trờng thống nhất, hoàn thiện.
Vì việc thực hiện các quyền tự chủ của doanh nghiệp nh: quyền quyết sách kinh
doanh, quyền tiêu thụ sản phẩm, quyền thu mua vật t, quyền quyết sách đầu t,
quyền xử trí tài sản, quyền hợp nhất liên doanh, quyền về lao động nhân sự,
quyền phân phối thu nhập không tách rời thị trờng các loại hàng hóa bao gồm
cả thị trờng t liệu sản xuất và thị trờng các yếu tố, bao gồm cả thị trờng tiền vốn,
kỹ thuật, sức lao động cùng với việc hoàn thiện và phát triển thị trờng tài sản
với đầy đủ chức năng. Nếu không có điều kiện thị trờng tơng ứng, việc thực hiện
đầy đủ các quyền tự chủ của doanh nghiệp cũng sẽ biến thành những lời nói
suông.
Cuối cùng, hệ thống thị trờng hoàn thiện là điều kiện tất yếu cho việc
thực hiện điều hành vĩ mô của nhà nớc.
Trong điều kiện kinh tế thị trờng xã hội chủ nghĩa, bản thân tác động của
thị trờng và cơ chế thị trờng cũng tồn tại những khiếm khuyết nh: tính chụp giật,
tính mù quáng, tính tự phát, tính lũng đoạn từ đó dẫn đến sự lãng phí tài
nguyên và hoạt động kinh tế không có trật tự. Để khắc phục những khiếm
khuyết đó, làm cho hoạt động của chủ thể thị trờng phù hợp với mục tiêu chiến
lợc của phát triển kinh tế - xã hội, nhà nớc phải tăng cờng điều hành vĩ mô. Biện
pháp quản lý kinh tế vĩ mô của Nhà nớc, có cái có thể tác dụng trực tiếp đến các
chủ thể kinh tế, nhng phần lớn thông qua thị trờng để hớng dẫn các doanh
nghiệp. Điều đó đòi hỏi phải có hệ thống thị trờng hoàn thiện. Nếu không có hệ
thống thị trờng hoàn thiện, các biện pháp quản lý gián tiếp của nhà nớc sẽ mất
hiệu lực, kết quả là trật tự kinh tế - xã hội bị hỗn loạn. Chỉ có đẩy nhanh việc bồi
dỡng và hoàn thiện hệ thống thị trờng, mới có thể kiến lập nổi hệ thống điều
hành vĩ mô gián tiếp.
Mô thức mục tiêu của công cuộc cải cách thể chế kinh tế của nớc ta là
kiến lập thể chế kinh tế thị trờng xã hội chủ nghĩa, từ đó đối với hệ thống thị
trờng xã hội chủ nghĩa cũng có những yêu cầu mới cao hơn. Trong hệ thống
10
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368
thị trờng hoàn hảo, cạnh tranh có thể triển khai đầy đủ, tín hiệu thị trờng
không thể bị xuyên tạc, tác dụng thúc đẩy kinh tế phát triển của cơ chế thị
trờng có thể đợc phát huy đầy đủ. Hệ thống thị trờng không hoàn hảo, trong
những điều kiện nhất định có thể sẽ "khuyếch đại" những khuyết tật của thị
trờng. Hệ thống thị trờng xã hội chủ nghĩa có mấy đặc trng chủ yếu sau đây:
Thứ nhất, tính hoàn chỉnh.
Tính hoàn chỉnh là chỉ hệ thống thị trờng xã hội chủ nghĩa phải kết cấu
hoàn chỉnh, không chỉ bao gồm thị trờng hàng hóa, cũng không bao gồm thị tr-
ờng các yếu tố sản xuất. Chỉ có các loại thị trờng đợc phát triển đầy đủ, các loại
hàng hóa và yếu tố sản xuất đều đợc đa vào thị trờng lu thông, mới có thể thông
qua tác dụng của cơ chế thị trờng để thúc đẩy sự lu động hợp lý và phân phối bố
trí tài nguyên tốt nhất, làm cho chúng càng đáp ứng những nhu cầu của sản xuất
xã hội tốt hơn.
Thứ hai, tính thống nhất.
Tính thống nhất là chỉ các loại thị trờng ở trong nớc là một thể thống
nhất, các loại hàng hóa và yếu tố sản xuất tự do lu động, hợp lý chuyển dịch
trong phạm vi toàn quốc, không tồn tại sự chia cắt manh mún và phong toả khu
vực. Tính thống nhất là điều kiện quan trọng cho sự cạnh tranh bình đẳng của
ngời lao động và phân phối bố trí tài nguyên đợc tốt.
Thứ ba, tính mở cửa.
Tính mở cửa là chỉ thị trờng không chỉ mở cửa đối với trong nớc, mà còn
phải mở cửa với bên ngoài, liên kết thị trờng trong nớc với thị trờng quốc tế. ở
trong nớc, giao dịch thị trờng phải công khai, cạnh tranh phải công bằng, đối với
các chủ thể của thị trờng phải đối xử nh nhau. ở ngoài nớc, phải mở rộng cửa,
phát huy u thế, phấn đấu đứng vững trên thị trờng quốc tế. Đa phơng hoá, đa
dạng hoá hợp tác thị trờng, điều đó có lợi cho việc khai thác có hiệu quả các lợi
thế cả ở trong nớc và quốc tế ở mức lớn nhất, tham gia phân công quốc tế và
cạnh tranh quốc tế, phát huy tác dụng của cơ chế thị trờng ở phạm vi lớn hơn.
11
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368
Thứ t, tính cạnh tranh.
Tính cạnh tranh đợc nêu ở đây chủ yếu chỉ đề cập đến năng lực cạnh
tranh thị trờng của chúng ta phải thích ứng và phải đợc bảo hộ. Chỉ có thị trờng
cạnh tranh mới có thể thông qua tín hiệu giá cả để phản ánh tình hình cung cầu
hàng hóa và mức độ khan hiếm tơng đối của các loại tài nguyên, hớng dẫn quyết
sách sản xuất kinh doanh của các chủ thể thị trờng, từ đó thúc đẩy việc phân
phối bố trí tài nguyên đợc tốt hơn. Cũng chỉ có thị trờng cạnh tranh mới có thể
làm cho ngời sản xuất hàng hóa đứng trớc áp lực và có cảm giác nguy cơ về
những rủi ro thị trờng, từ đó nâng cao tính năng động tích cực trong hoạt động
sản xuất kinh doanh của mình, thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển.
Thứ năm, tính quy phạm.
Tính quy phạm còn gọi là tính trật tự, nó yêu cầu phải có hệ thống pháp
luật vận hành thị trờng hoàn chỉnh, làm cho các hoạt động thị trờng đều phải đợc
quy phạm hóa. Hệ thống thị trờng quy phạm hóa đòi hỏi giao dịch thị trờng và
quản lý thị trờng phải nhất trí, công bằng, trong sáng, ổn định
12
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368
Ch ơng II
Tình hình phát triển kinh tế thị trờng
định hớng xã hội chủ nghĩa ở nớc ta
trong thời gian qua
2.1. Vài nét tổng quan
Kinh tế thị trờng là nền kinh tế hàng hoá hoá đã phát triển đến mức độ
đầy đủ, hoàn thiện, toàn bộ các yếu tố đầu vào và đầu ra của sản xuất đều phải
thông qua thị trờng. Nh vậy kinh tế thị trờng xuất hiện nh một yêu cầu khách
quan không thể thiếu đợc của nền kinh tế hàng hoá. Kinh tế hàng hoá ra đời thì
thị trờng cũng xuất hiện, nhng với sự tăng trởng mạnh mẽ của kinh tế hàng hoá
thì thị trờng đợc cũng mở rộng, đồng bộ và phong phú hơn. Khi các quan hệ thị
trờng đạt ở tầm tơng đối hoàn thiện mới làm xuất hiện kinh tế thị trờng, do đó
kinh tế thị trờng không phải là một giai đoạn khác biệt, độc lập, tách rời và đứng
ngoài kinh tế hàng hoá mà nó là một giai đoạn cao của kinh tế hàng hoá.
Năm 1906 Lê nin đã coi kinh tế kế hoạch và kinh tế thị trờng là hai loại
chế độ xã hội cơ bản đối lập nhau. Sau cách mạng tháng 10 Đảng cộng sản Nga
đã có lúc có ý định lợi dụng thời kỳ lịch sử đặc biệt chủ nghiã cộng sản thời
chiến để chuẩn bị bớc quá độ trực tiếp, xoá bỏ tiền tệ. Nhng bắt đầu mùa
13
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368
xuân năm 1921, Đảng cộng sản Nga buộc phải chuyển qua thực hiện chính sách
kinh tế mới. Những diễn biến xảy ra trong thực tiễn có những tác động làm cho
t tởng của Lê Nin có những sự thay đổi lớn. Lê nin chủ trơng sử dụng hình thức
kinh tế thị trờng để thực hiện kế hoạch kinh tế của nhà nớc và điều này đã đem
lại cho nớc Nga những thành tựu kinh tế xã hội nhất định.
Vậy cho nên, không thể đồng nhất sản xuất hàng hoá, kinh tế thị trờng
với chủ nghĩa t bản, mà kinh tế thị trờng phát triển trên cơ sở chế độ xã hội nào,
đặc biệt là chế độ sở hữu về t liệu sản xuất để xác định thể chế kinh tế xã hội
cho sự phát triển kinh tế thị trờng.
Kinh tế thị trờng định hớng xã hội chủ nghĩa ở nớc ta theo tinh thần văn
kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ IX về thực chất là nền kinh tế hàng hoá
nhiều thành phần vận động theo cơ chế thị trờng có sự quản lý của nhà nớc theo
định hớng xã hội chủ nghĩa. Do đó, tính tất yếu khách quan của nó trớc hết đợc
quy định bởi sự tồn tại của những điều kiện sản xuất và trao đổi hàng hoá trong
thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở nớc ta một nền kinh tế nhiều thành
phần với sự hoạt động của nhiều chủ thể khác nhau do sự tồn tại song song của
nhiều hình thức sở hữu khác nhau về t liệu sản xuất. Các chủ thể tồn tại độc lập
với nhau, nhng đều nằm trong một thể thống nhất - đó là hệ thống phân công lao
động xã hội, nên họ phụ thuộc lẫn nhau về sản xuất và cả đời sống - kinh tế.
Quan hệ kinh tế giữa họ chỉ có thể thực hiện đợc khi có sự trao đổi hàng hoá,
hợp tác và cạnh tranh bình đẳng với nhau trớc pháp luật. Ngay đối với cả kinh tế
nhà nớc, kinh tế tập thể một mặt tuy dựa trên hình thức sở hữu công cộng về t
liệu sản xuất những các chủ thể kinh tế có quyền tự chủ, quyền lựa chọn trong
kinh doanh, mặt khác có sự khác nhau về trình độ quản lý, kỹ thuật và hiệu quả
kinh doanh do đó còn có sự khác biệt về lợi ích kinh tế. Vì vậy, quan hệ hàng
hoá - tiền tệ vẫn là một hình thức tất yếu thuận lợi và hợp lý, đảm bảo công bằng
trong mối quan hệ giữa các đơn vị ấy với nhau và điều đó còn tất yếu đối với
việc thực hiện các quan hệ kinh tế đối ngoại với các nớc trên thế giới, của những
chủ sở hữu với các quốc gia riêng biệt.
14
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét